Giải thể công đoàn ngành y tế theo pháp luật hiện hành là gì?

Giải thể công đoàn ngành y tế là một nội dung quan trọng trong quá trình sắp xếp, kiện toàn tổ chức công đoàn theo chủ trương hiện nay. Vậy, giải thể công đoàn ngành y tế là gì? Quy trình thực hiện như thế nào? Chúng ta hãy cùng tìm hiểu qua bài viết dưới đây.

Giải thể công đoàn ngành y tế là gì?

Giải thể công đoàn ngành y tế là việc chấm dứt hoạt động của công đoàn ngành y tế theo quy định pháp luật, nhằm phù hợp với cơ cấu tổ chức công đoàn mới. Bên cạnh đó, quá trình này vẫn cần bảo đảm quyền lợi của đoàn viên và người lao động.

Cơ sở pháp lý việc giải thể công đoàn ngành y tế

Việc giải thể công đoàn ngành y tế ở Việt Nam được thực hiện theo cơ sở pháp lý chung của hệ thống công đoàn, kết hợp với các văn bản chỉ đạo tổ chức bộ máy công đoàn. Các cơ sở pháp lý chính bao gồm:

Hội nghị triển khai quyết định giải thể Công đoàn ngành y tế tỉnh Sơn La

• Luật Công đoàn: Việc thành lập, giải thể và chấm dứt hoạt động của tổ chức công đoàn được thực hiện theo quy định của Điều lệ Công đoàn Việt Nam có hiệu lực từ 01/07/2025;
• Điều lệ Công đoàn Việt Nam: Ban hành theo quyết định của Tổng Liên đoàn Lao động. Trong đó có quy định chi tiết về quy trình, điều kiện, thủ tục giải thể các cấp tổ chức công đoàn, bao gồm công đoàn ngành, công đoàn cấp trên trực tiếp cơ sở và công đoàn cơ sở;
• Văn bản chỉ đạo về tổ chức bộ máy công đoàn: Công văn 316-CV/ĐĐTLĐ năm 2024 của Đảng đoàn Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam nêu rõ nội dung sắp xếp, giải thể các công đoàn ngành địa phương (trong đó có công đoàn ngành y tế) không thực hiện thí điểm, và đề nghị liên đoàn lao động các tỉnh phối hợp thực hiện.

Nguyên nhân dẫn đến giải thể công đoàn ngành y tế

Dưới đây là nguyên nhân dẫn đến giải thể công đoàn ngành y tế để các bạn có thể nắm được:

• Thực hiện chủ trương sắp xếp, tinh gọn tổ chức công đoàn nhằm bảo đảm hoạt động hiệu quả, thống nhất;
• Công đoàn ngành y tế không còn phù hợp với mô hình mới nên cần giải thể hoặc tổ chức lại;
• Sáp nhập vào công đoàn cấp trên hoặc công đoàn cơ sở trực tiếp quản lý;
• Công đoàn ngành y tế không còn đủ điều kiện hoạt động theo Điều lệ Công đoàn Việt Nam;
• Tránh chồng chéo chức năng, tập trung nguồn lực để công đoàn cấp trên hoặc công đoàn cơ sở thực hiện tốt hơn vai trò đại diện người lao động ngành y tế.

Thẩm quyền quyết định giải thể công đoàn ngành y tế

Thẩm quyền quyết định giải thể công đoàn ngành y tế thuộc về các tổ chức sau:

• Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam: có thẩm quyền quyết định giải thể công đoàn ngành y tế ở cấp trung ương;
• Liên đoàn Lao động cấp tỉnh, thành phố hoặc công đoàn ngành cấp trên trực tiếp: có thẩm quyền quyết định giải thể công đoàn ngành y tế thuộc phạm vi quản lý của mình.

Trình tự thủ tục giải thể công đoàn ngành y tế

Thủ tục giải thể công đoàn ngành y tế được thực hiện theo các bước cơ bản sau:

Hội nghị thông báo kết thúc hoạt động của Công đoàn ngành y tế Đồng Nai

Bước 1: Xem xét và đề xuất giải thể

Ban chấp hành công đoàn ngành y tế căn cứ vào tình hình hoạt động, cơ cấu tổ chức và yêu cầu sắp xếp bộ máy để xem xét việc giải thể. Bên cạnh đó, sẽ lập văn bản đề xuất gửi công đoàn cấp trên trực tiếp.

Bước 2: Lập và gửi hồ sơ đề nghị giải thể

Ban chấp hành công đoàn tiến hành lập hồ sơ đề nghị giải thể và gửi đến công đoàn cấp trên. Hồ sơ đề nghị giải thể thường bao gồm:

• Tờ trình đề nghị giải thể công đoàn ngành y tế;
• Báo cáo tình hình tổ chức, đoàn viên và hoạt động công đoàn;
• Báo cáo tài chính, tài sản công đoàn đến thời điểm đề nghị giải thể;
• Phương án xử lý tài sản, tài chính và chuyển sinh hoạt đoàn viên.

Bước 3: Thẩm định hồ sơ và ra quyết định giải thể

Công đoàn cấp trên trực tiếp sẽ tiến hành xem xét, thẩm định hồ sơ. Trong trường hợp đủ điều kiện, cơ quan có thẩm quyền ban hành quyết định giải thể công đoàn ngành y tế.

Bước 4: Công bố và tổ chức thực hiện quyết định giải thể

Quyết định giải thể được công bố đến toàn thể đoàn viên và các đơn vị liên quan. Theo đó, ban chấp hành công đoàn ngành y tế có trách nhiệm phối hợp thực hiện các nội dung theo quyết định.

Bước 5: Xử lý tài sản, tài chính và chuyển sinh hoạt đoàn viên

Công đoàn ngành y tế tiến hành quyết toán toàn bộ tài chính, kiểm kê và xử lý tài sản công đoàn một cách công khai, minh bạch. Đồng thời, chuyển giao tài sản, hồ sơ cho công đoàn cấp trên quản lý. Bên cạnh đó, sắp xếp, chuyển sinh hoạt công đoàn cho đoàn viên về công đoàn phù hợp để bảo đảm duy trì quyền, nghĩa vụ và sự đại diện hợp pháp của người lao động sau khi công đoàn ngành y tế giải thể.

Lưu ý khi thực hiện giải thể công đoàn ngành y tế

Dưới đây là một số lưu ý khi thực hiện giải thể công đoàn ngành y tế nhằm bảo đảm đúng quy định pháp luật và hạn chế ảnh hưởng đến quyền lợi của đoàn viên:

• Việc giải thể phải do cơ quan công đoàn cấp trên trực tiếp quyết định, không được tự ý giải thể hoặc thực hiện không đúng quy định;
• Xây dựng phương án chuyển sinh hoạt công đoàn để đoàn viên tiếp tục được đại diện, chăm lo và bảo vệ quyền lợi sau khi công đoàn ngành y tế bị giải thể;
• Việc quyết toán tài chính, xử lý và bàn giao tài sản công đoàn phải đúng nguyên tắc, có sự giám sát của công đoàn cấp trên;
• Trong quá trình giải thể, hạn chế tối đa việc gián đoạn các hoạt động chăm lo, hỗ trợ người lao động;
• Phối hợp với công đoàn cấp trên và các đơn vị liên quan để quá trình giải thể diễn ra đúng lộ trình, thống nhất và phù hợp với tình hình thực tiễn.

Trên đây là toàn bộ thông tin về giải thể công đoàn ngành y tế mà Trường Cao đẳng Y khoa Phạm Ngọc Thạch đã tổng hợp. Đây là nội dung đang được quan tâm trong quá trình sắp xếp, kiện toàn tổ chức công đoàn theo chủ trương hiện nay. Chính vì vậy, việc thực hiện giải thể cần tuân thủ đúng quy định pháp luật, đồng thời bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của đoàn viên công đoàn.